Türkiye’nin Ege bölgesinde, Nisan ayında Manisa, İzmir, Aydın, Burdur ve Isparta illerinde gerçekleştirilen saha çalışmaları, toplumun siyasallaşma eğilimlerini ve Ekrem İmamoğlu’nun durumuyla ilgili halkın tutumlarını gözler önüne serdi. “İmamoğlu için imza” kampanyaları, AK Parti kanaat önderleriyle yapılan röportajlar ve çeşitli kurum ziyaretleri, bölgedeki toplumsal değişimi ve siyasi atmosferi anlamak için önemli veriler sundu. Bu çalışma, toplumun “yaşam tarzı” üzerinden siyasallaştığını ve bu sürecin iki ana katmanda şekillendiğini ortaya koyuyor.
Ana Gövde
1. Toplumun Siyasallaşma Katmanları
Örgütlü ve Saldırgan Gruplar:
Birinci katman, sosyolojik bir mücadele verdiklerini düşünen, çoğunlukla CHP örgütleri veya Cumhur İttifakı taraftarlarından oluşan gruplardan oluşuyor. Sosyal medya ve sokaklar bu kesimlerin aktif mücadele alanları haline gelmiş durumda. Gerçekler veya olması gerekenlerle ilgilenmeyip, yalnızca mücadelenin skoruna odaklanıyorlar. İmamoğlu’nun tutuklanması, partileri politik bir zeminden uzaklaştırarak öç alma ve rövanşizm sosyolojisine kilitlemiş. Bu gruplar, sesleri çok çıksa da marjinal bir seçmen kitlesini temsil ediyor; ancak meydan onlara kalmış gibi görünüyor.
Uyanık ve Fırsatçı Seçmenler:
İkinci katman, geniş bir seçmen kitlesini kapsıyor ve Türk siyasetine hem şekil veren hem de sınırlarını çizen bir “ortam kollayıcı” halk dokusu sergiliyor. İmamoğlu konusunu siyasi bir çekişme ürünü olarak görüyorlar; ne İmamoğlu’na ne de Erdoğan’a tam güven duyuyorlar. Erdoğan’ın bu süreci muhalefeti kontrol altına almak için kullandığını düşünürken, asıl gündemleri ekonomi ve Erdoğan’a alternatif bir siyasi örgütlenme olup olmadığı. “Kollama” ve “hamle için alternatif” kodlarında pozisyon almış durumdalar.
2. Toplumsal Değişim ve Kimlik Dönüşümü
Halk, geleneksel “Anadolu halkı” kimliğinden uzaklaşmış ve politik bir duruş benimsemiş. Değerler ve kimlikler ticari bir iklimde şekilleniyor; “iyilerin hesabı olduğuna, kötülerin adaleti satın aldığına” dair yaygın bir inanç var. Aile yapısı ekonomi odaklı hale gelmiş; mutfak, evin tek belirleyici alanı olmuş. Bu durum “sosyolojik çürüme” veya “kendine yabancılaşma” olarak tanımlansa da, asıl mesele gecikmiş kapitalleşme ve erkene alınmış bir liberalizm ideolojisinin arabeskleşmiş hali. Halk, partileri birer “çözüm adresi” olarak görmekten vazgeçmiş ve onları “politik alışveriş fuarında stant açmış tezgahlar” gibi algılıyor.
3. Rant Algısı ve Kurumsallaşma
Halk, strateji, model veya proje gibi kurumsal kavramlara inanmıyor ve bunları “rant” olarak görüyor. Rantın paydaşı olup olamayacaklarına odaklanıyorlar. İmamoğlu sürecini de bir rant yansıması olarak değerlendiriyorlar. Çocuklarına rasyonel getiri (para, iş, statü) sağlamayan hiçbir “iyi” veya “kahramanlık” hikayesiyle ilgilenmiyorlar. Halk, adeta “devlet rolü” üstlenmiş ve “kusursuz politizasyon” adayı haline gelmiş. Ekonomi serzenişleri bir şikayet değil, kalıcı “rant istikrarı” talebi olarak öne çıkıyor.
4. Dedikodu ve Magazin Kültürü
Dedikodu ve magazin, halkın ana iletişim kanalı haline gelmiş. Eskiden eğlence odaklı olan bu unsurlar, artık enformatik bir rol üstlenmiş. Halk, sanal dünyada bir hayat inşa etmiş ve gerçek hayatta sosyalleşmeyi terk etmiş. Hakikat, mal-mülk, dindarlık ve Atatürkçülük gibi kavramlar bile “marketing” yöntemiyle alınıp tüketiliyor. Sanal dünyada popülerlik, halkın yeni başarı ölçütü olmuş.
Sonuç
Ege bölgesindeki saha çalışmaları, Türkiye’nin toplumsal ve siyasi dinamiklerinin karmaşıklığını gözler önüne seriyor. İmamoğlu olayı, bölünmüş bir toplum ve düşmanlaşmış partiler ekseninde siyasallaşmayı derinleştirirken, halkın ekonomi odaklı tutumu, rant algısı ve sanal dünyaya yönelimi dikkat çekiyor. “Milli Seçmen” gibi kesimler, bu değişimde kilit bir rol oynuyor ve gelecekteki gelişmeler için önemli ipuçları sunuyor. Erdoğan sonrası Türkiye’nin şekillenmesinde bu dinamikler belirleyici olabilir.
