1) ABD-AB-İsrail-İngiltere, Osmanlı coğrafyasını yüz yıldır ” Butik-Fedratif-Ulus” devlet modelleriyle “Parçalı&Bağımlı” tutma stratejilerini rutin güncellerler. “Arap Baharı” güncellemesinin en büyük stratejisi/Satranç ŞAH’ı şudur: Suriye-Lübnan-Filistin hattında İsrail güvenliğini ve yayılmacılığını garanti edecek “Federatif/Özerk” modeli kurmaktı. Bu gerçekleşiyor…
Trump “Ukrayna’da özerk bölge ile Putin’i; Suriye’de özerk model ile Erdoğan’ı destekleyecek; karşılığında Filistinde/Batı şeriada Filistin özerk bölgesi teklifine Putin ve Erdoğan’ın onayını isteyecek. Ukrayna-Suriye-Filistin hattı bir bütünün parçaları. Şahsi öngörüm. Mutabakat var.
2) ABD dünyadan hem askerini hem parasını kontrollü şekilde risk alanlarından çekme kararı aldı. Fakat çekildiği yerlerde Rusya-Çin hakimiyetine ve kendisine zarar verecek sonuçlara izin vermek istemediği için; Vekalet cepheleri açıyor. Bu şu demek: “Bölgesini yöneteceğini iddia eden.. beri gelsin!.”. Türkiye buna talip. Suriye ihalesi Türkiye’ye bırakıldı. Bu hem bölgesel güç olma avansı hem de “Tuzak” kabul edilecek kadar bıçak sırtı bir karar. Suriye’nin askeri ve ekonomik yükü Türkiye’ye bindirilmiş oldu. Türkiye bunu üstlendi; planlar yapıldı ve 12 günde ilk adım atıldı: Esad gitti. Bu şu demek: Türkiye’de “Erdoğan iktidarında güncellenme” tartışması alevlenecek. Çünkü CHP’nin Erdoğan’ı devirmek için hazırlık yaptığı en büyük politik hamle kartı “Esad ile görüşeceğiz; Suriyelileri göndereceğiz!” zemini kaybedildi.
3) İktidar “Savaş var; Zalim var; insanları ölüme mi göndereyim!…” gerekçesinin politik enerjisini kaybetti. Muhalefet “Savaş bitti; Esed gitti. Hala bunlar niye gitmiyor…diye; provakatif, sosyal olayları örgütleyecek ve iç politikayı zora sokacak süreçlere yönelecektir. Yani çok karmaşık, çeşitlenmiş ve kargaşa iklimine hızla gireceğiz. Fakat devlet aklı ve iktidar bu ihtimallerin hepsine hazırlıklı. Güvenlik-İstihbarat konusunda normalleşme sağlandığı ölçüde; çok büyük bir “ekonomik program” işleyecek. Çünkü Esed bütün altın-dolar rezervlerini alıp gitti. Suriye hazinesi boş.
4) Biz altı yılı aşkındır; Mersin-Hakkari hattındaki sınır illerinde “Bu100denTürkiye” projesi yürütüyoruz… Suriye’deki gelişmelerin bu illere etkisini ve özellikle 6 Şubat depremi sonrası bu illerdeki hasarların sonucunda ortaya çıkan tabloda “Suriyeliler” ve “Kürtler” sıfatının çok daha etkin, riskli provake edileceğine dair gözlemlerimiz oldu. Esed’in gidişi bu süreci/etkiyi hızlandıracaktır. Nitekim “Türkiye’nin Güney Raporu/Milli Cumhuriyet” kitabımız da Türkiye-Suriye kadrajında Arap ve Kürt aklı ve halklarıyla birlikte Türkiye Yüzyılı’na yönelik kader birlikteliğimizin imkanlarını, risklerini analiz ettik. İddiamız şudur: Türkiye Yüzyılı seyahatimizde Suriye Türkiye’ye römork olarak eklenmiştir.
5) Savaş sonrası her ülke bir “Pazar” bölgesidir. Sömürülme riski yüksek aşamalardan geçer. İç savaşa sebep çok olay yaşanır. Libya-Irak örnekleri unutulmasın. Suriye Irak ve Libya’dan çok daha karmaşık bir bölgedir. O nedenle “Zalim gidince; zulüm de gitmiştir!” olmuyor. Daha çok ama çok işin başında Suriye. Hep beraber göreceğiz: Suriye’lilere en fazla düşmanlık yapanlar; şimdi bu pazardan pay almak adına her türlü aç gözlülüğü gösterecektir. Her savaş ve sonrası kendi “Mafya”sını var eder. Bosna-Hersek federatif hikayesi çok iyi okunmalıdır; Çünkü Suriye için ana plan Bosna-Hersek gibi bir plandır. Dayton sözleşmesi iyi okunmalıdır.
6) Türk ekonomisi belini doğrultmakta güçlük çekerken; Suriye’nin ekonomik yükü de Türkiye’ye yıkılmış gibi. Dünya bankası, küresel para baronları Suriye’yi borçlandıracak ve Türkiye’yi kefil yapma çabasına girecektir. Türkiye en az askeri alan kadar çok büyük bir stratejik ekonomik paket-model üzere Suriye konusunu çalışmak durumda. Türkiye ekonomi meselesini doğru yönetirse bam başka bir Türkiye ortaya çıkar. Fakat bu çok zor… Dolar üzerinden gelecek operasyonlar; küresel güçlerin askeri, siyasi taleplerine karşı uzlaşmacılığı zorunlu kılıyor…gibi.
7) Son olarak; “İran’ın geleceği savaşlarda değil; ekonomik kalkınmadadır!…” stratejisi İran iç politikasının da fay hattı olmuştur. Bu şu demektir: Üçüncü dünya savaşının ( ki para savaşıdır ve askeri cepheler bu savaşın ön açıcı kar kürecidir…) galipleri içinde Müslüman ülkeler yoktur.
Müslüman coğrafyanın geçen yüzyılda yaşadığı her ne varsa; aynı ile tekrarlanacak şekilde ikinci yüzyılda da yaşanacaktır. Çünkü Müslüman coğrafya geçen yüzyıldan gerekli dersleri almış görülmüyor. Bazı gayretler ve direnişler de yetersiz kalmaktadır. Kendi bayrağına, ülkesine karşı sürekli “şikayetçi” olmak huyu da candan önce geldiğinden; müzakere etmek bile çok olası değildir…
