Suriye’nin başkenti Şam’ın güneyinde, Dürzi silahlı grupların başlattığı çatışmalar tehlikeli bir boyuta ulaştı. Suriye ordusu, kontrolü sağlamak için Süveyda’ya doğru harekete geçerken, İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, uluslararası toplumu Dürzi azınlığı koruma bahanesiyle Suriye’ye müdahale etmeye çağırdı. Bölgedeki gerginlik, hem yerel hem de uluslararası aktörlerin provokasyonlarıyla tırmanıyor.
Çatışmaların Kökeni: Provokatif Ses Kaydı
28 Nisan 2025’te sosyal medyada yayılan ve Hz. Muhammed’e hakaret içeren bir ses kaydı, Suriye’de büyük bir tepkiye yol açtı. Süveyda ilinden bir kişinin yaptığı belirtilen bu provokatif konuşma, ülkede tansiyonu yükseltti. 29 Nisan’da birçok ilde protestolar düzenlenirken, aynı gün Şam’ın Ceramane Mahallesi’nde silahlı Dürzi gruplar, Suriye güvenlik güçlerine pusu kurarak çatışma başlattı. Çatışmalar, Sahnaya semtindeki Dürzi grupların da katılmasıyla genişledi ve en az 13 güvenlik görevlisi hayatını kaybetti.
Suriye Ordusu Harekete Geçti
Çatışmaların kontrol altına alınamaması üzerine Suriye ordusu, Süveyda’ya doğru büyük bir konvoyla yola çıktı. Cep telefonu kameralarına yansıyan görüntülerde, ağır makineli silahlar ve çok sayıda askerin yer aldığı konvoy dikkat çekti. Suriye güvenlik güçleri, bölgeye tanklar ve ek birlikler sevk ederek kontrolü sağlamayı hedefliyor. Ancak, bölgedeki gerginlik hâlâ yüksek seviyede.
İsrail’in Tartışmalı Çağrısı
İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, Dürzi azınlığı koruma gerekçesiyle uluslararası toplumu Suriye’ye müdahale etmeye çağırdı. Saar, bir resepsiyonda yaptığı konuşmada, “Orta Doğu azınlıklar için zor bir bölge. Uluslararası toplum, Suriye’deki azınlıkları, özellikle Dürzileri rejimden korumalı,” dedi. Ancak İsrail’in bu çağrısı, Suriye’deki Dürzi toplumunu Şam yönetimine karşı kışkırttığı ve çatışmaları körüklediği iddialarıyla eleştiriliyor.
İsrail, sabah saatlerinde Golan Tepeleri’nden bazı Dürzi grupların Suriye’ye geçişine izin verirken, akşam saatlerinde Sahnaya’da 5 savaş uçağıyla 9 hava saldırısı düzenledi. Bu saldırılarda 2 kişi hayatını kaybetti. İsrail işgali altındaki Golan Tepeleri’nde yaşayan Dürzi liderlerden Şeyh Muvafak Tarif ise, “İsrail, Suriye’de olup bitenler karşısında boş durmamalı,” diyerek müdahaleyi destekledi.
Bölgedeki Dinamikler ve Analiz
Çatışmalar, Suriye’deki etnik ve dini fay hatlarını yeniden gün yüzüne çıkardı. Dürzi grupların silahlı eylemleri, İsrail’in desteğiyle birleştiğinde, bölgedeki gerginlik daha karmaşık bir hal alıyor. Analistler, İsrail’in Dürzi azınlığı kullanarak Suriye’deki iç karışıklığı derinleştirmeye çalıştığını öne sürüyor. Öte yandan, Suriye ordusunun Süveyda’ya yönelik hamlesi, rejimin kontrolü yeniden sağlama çabasını gösteriyor, ancak bu operasyonun bölgedeki hassas dengeleri nasıl etkileyeceği belirsiz.
Uluslararası Toplumun Tepkisi
Saar’ın müdahale çağrısına henüz uluslararası toplumdan resmi bir yanıt gelmedi. Ancak, Suriye’deki çatışmaların bölgesel bir krize dönüşme potansiyeli, Birleşmiş Milletler ve diğer aktörlerin dikkatini çekiyor. Bölgedeki gelişmeler, Orta Doğu’daki güç dengelerini etkileyebilecek bir dönüm noktası olarak görülüyor.
