Yayın Tarihi: 16 Haziran 2025
Yazar:Servet hocaoğulları
Vatandaşın Ezberi, Devletin Aklına Karşı mı?
Dünyada yaşanan olaylara vatandaş çoğunlukla sevdiği ya da sevmediği taraf üzerinden yorum getiriyor. Bu yorumlar ise çoğu zaman ezberlere dayanıyor. Konu Türkiye-İran ilişkisi ya da Sünni-Şii çatışması olduğunda, sahici bir dostluk beklentisi, tarihsel ve yapısal olarak temelsiz kalıyor.
İslam Tarihinde “Sahici” İttifak Var mıydı?
Cemel, Sıffin ve Kerbela gibi olaylar, mümin topluluklar arasında dahi derin çatışmalar yaşandığını gösteriyor. Bu bağlamda, Müslüman olmak, sahici ittifaklar kurmak için yeterli bir zemin sunmuyor. İttifakların temeli akide değil, otorite ve siyasi menfaatlerdir.
Türkiye-İran İlişkileri: Dostluk mu, Ateşkeslik mi?
Türkiye ve İran arasında yüzyıllardır kalıcı ve sahici bir devlet ittifakı geleneği oluşmamıştır. Cumhuriyet döneminden itibaren Türkiye, Batı bloğunda yer alırken; İran, devrim sonrası Rusya-Çin-Orta Asya eksenine kaymıştır. Dolayısıyla iki ülke arasındaki ilişkiler, sahici bir stratejik ittifaktan çok geçici ateşkeslik kültürünü yansıtır.
İran’ın Stratejik Yalnızlığı ve Savaşta Sahicilik
İran’ın İsrail’le olan savaşı sahici bir karşıtlık üzerine kurulmuştur. Ancak bu süreçte Sünni devletlerle ittifak aramaması dikkat çekicidir. İran; Lübnan, Suriye, Irak ve Yemen hattında bağımsız bir Şii strateji yürütmektedir. Bu da onu bölgede yalnızlaştıran etkenlerden biridir.
Türkiye’nin Pozisyonu: Batı İttifakı ve Dengeli Duruş
Türkiye, NATO ve Batı bloğu içinde yer almakta ve bu pozisyonunu değiştirecek bir stratejik hazırlık içinde değildir. İsrail’e karşı gösterilen diplomatik tepkiler sahici olsa da, İran’ın yanında aktif bir askeri pozisyon almak ne siyasi hafızaya ne de ittifak geçmişine uymaktadır.
Sahici Yorumlar, Sahici Müdahaleler
Türkiye’de bazı çevreler hükümetin İsrail karşıtı politikasını yetersiz bulabilir. Ancak bu eleştiriler bazen devletin tüm ittifak sistemini aşındırma çabasına dönüşebiliyor. Oysa Türkiye’nin devlet aklı, kendi ittifak sistemi içinde bağımsızlık ve egemenliğini koruma yönünde sahici bir çaba içerisindedir.
İki Blok Arasında “Bağımsız Türkiye” Hayali Gerçekçi mi?
Türkiye’nin hem Doğu hem Batı ittifaklarıyla eşit mesafede durabileceği ve belirleyici güç olabileceği yönündeki görüşler, sahici görünse de mevcut küresel gerçekliklerle çelişmektedir. Türkiye, bulunduğu blok içinde manevra kabiliyetine sahip olmakla birlikte, tam anlamıyla bağımsız bir güç konumuna ulaşmış değildir.
İnsanlık Karnesi: Gazze, İran ve Türkiye Halkı
Gazze ve İran halkına yönelik toplumsal dayanışma, bireylerin insanlık sınavıdır. Türkiye halkı bu konuda olumlu bir tablo çizmekte, insanlık vicdanı ekseninde sahici bir duruş göstermektedir. Fakat bu duruşun devlet ittifakı anlamında karşılığı yoktur.
Sonuç: İsrail ve Sahici Karşıtlık
İsrail, yapısı itibariyle savaş üzerine kurulu bir devlettir. ABD ve İngiltere’nin vekalet gücü rolünü üstlenmektedir. İsrail halkı barışçı bir geleceği sahici şekilde talep etmedikçe, bu yapının değişmesi beklenemez. Bu yüzden, İsrail’e karşı kurulan her ittifak, temelde sahici bir direniş anlamı taşır.
Son Tespit: Netanyahu’nun pozisyonu, İsrail’in savaşçı kimliğini perçinlemektedir. Bu da onu modern çağın “Hitler”i, İsrail’i ise yeni “Nazi Devleti” konumuna taşımaktadır.
Not: Yazının içeriği, barış ve savaşta sahici değerlendirmelerin sadece halkta değil, esasen devletler ve ittifaklar düzeyinde anlamlı olduğunu savunur. Bu çerçevede yapılacak yorumların da sahici olması beklenmektedir.
Kaynak: Analiz Vakti Haber Köşesi | www.analizvakti.com
